Kraśnicki - malinowy powiat!

RYS HISTORYCZNY POWIATU KRAŚNICKIEGO
Data Wydarzenie
1326 Pierwsza wzmianka o kościele w Kraśniku. Jest to również pierwsza wzmianka o Kraśniku.
1377 Król Ludwik Węgierski nadaje królewskie miasto Kraśnik Iwanowi i Dymitrowi Gorajskim.
1401 Po zmarłym Dymitrze, Kraśnik w spadku dostaje wdowa Beata.
1403 Po raz pierwszy wzmiankowany jest kościół parafialny pw. Św. Pawła (dzisiejszy kościół pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny).
1405 Anna, córka Dymitra wychodzi za mąż za Andrzeja Tęczyńskiego, kasztelana wojnickiego; Kraśnik jako wiano Anny, przechodzi do mężnego rodu Tęczyńskich (do 1563 roku). W tym roku król Władysław Jagiełło lokuje na prawie magdeburskim miasto Urzędów.
1468 Jan z Rabsztyna Tęczyński sprowadza kanoników regularnych.
1474 Utworzone zostaje województwo lubelskie. W jego składzie znalazły się 3 powiaty: lubelski, łukowski i urzędowski. Ten ostatni liczył 3293,37 km² obszaru. Zajmował zachodnią część dzisiejszego województwa lubelskiego, wzdłuż Wisły aż po rzekę San. Kraśnik i okolice stały się jego częścią składową. Stan ten trwał do 1795 roku.
1499 Najazd Tatarów.
1531 Z fundacji Jana Tęczyńskiego powstaje drewniany kościół szpitalny pw. Świętego Ducha i szpital dla ubogich.
1564 Po śmierci Jana z Tęczyńskich Kraśnik dostaje się w ręce książąt Olelkowiczów-Słuckich.
1593

Po wcześniejszym zniesieniu przez księcia Aleksandra Słuckiego zakazu osiedlania się Żydów w mieście, wznoszą oni synagogę, dom rabina i dom kantora.

Kraśnik na krótko przechodzi w ręce Radziwiłłów.

1604 Zofia Słucka, żona Janusza Radziwiłła, podarowała obciążone długami dobra kraśnickie Janowi Zamoyskiemu; w rękach Zamoyskich pozostają do 1866 roku.
1622 Zaraza w mieście.
1648 Najazd Kozaków.
1657 Najazd Szwedów, którzy zniszczyli i zrabowali miasto.
1746 Wielki pożar w mieście.
1795 Po III rozbiorze Polski Lubelszczyzna wraz z Kraśnikiem znalazła się w zaborze austriackim. Zlikwidowano powiat urzędowski. Z ziem tych Austria utworzyła prowincję o nazwie Galicja Zachodnia. Obszar Lubelszczyzny podzielony został na 6 cyrkułów. Tereny dawnego powiatu urzędowskiego weszły w skład nowo utworzonego powiatu józefowskiego. W jego obrębie znalazł się również Kraśnik wraz z przyległym terytorium.
1803 Od tego roku Kraśnik wchodzi w skład cyrkułu lubelskiego.
1809 Według postanowień Traktatu Wiedeńskiego (14.10.1809) ziemia lubelska i Kraśnik zostają włączone do Księstwa Warszawskiego.
1810 Dekretem z 24 lutego i 17 kwietnia 1810 r. po raz pierwszy w historii powstaje powiat kraśnicki jako odrębna jednostka administracyjna. Kraśnik siedzibą powiatu pozostaje do 1813r.
1815 Po upadku Księstwa Warszawskiego i utworzeniu Królestwa Polskiego powiat Kraśniki włączony został do Obwodu Zamojskiego. W latach 1820-1827 jego siedziba mieściła się w Janowie Ordynackim (dzisiejszy Janów Lubelski).
1830-1831 Po stłumieniu powstania listopadowego rząd carski rozpoczął politykę rusyfikacji. W 1837 r. województwa zamienione zostały na gubernie. Jedną z nich stała się gubernia lubelska. Ukazem carskim z 11 października 1842 r. w miejsce obwodów powstają powiaty. Do życia powołany zostaje ponownie powiat kraśnicki, z siedzibą w Kraśniku.
1844 Dokonany zostaje nowy podział Królestwa Polskiego na 5 guberni. Powiat kraśnicki wchodzi w skład obwodu (powiatu) zamojskiego i wydzielonego z niego okręgu janowskiego.
1863 Powstanie styczniowe-atak mieszkańców miasta wspólnie z powstańcami na koszary wojskowe. W odwecie za ten czyn władze carskie likwidują zakon kanoników regularnych.
1867 W styczniu tego roku rząd carski przeprowadza nową reformę administracyjną.
Dawny wielki powiat zamojski zostaje podzielony na 4 mniejsze: janowski, biłgorajski, tomasowski i zamojski. Kraśnik i okolice wchodzą w skład powiatu janowskiego. Układ ten funkcjonuje do wybuchu I wojny światowej w 1914r.
1878 W ramach restrykcji carskich za udział w powstaniu styczniowym Kraśnik traci prawo miejskie.
1907 W Kraśniku utworzona została Ochotnicza Straż Pożarna.
1914 Okolice Kraśnika były terenem krwawych walk armii rosyjskiej i austriackiej.
W tym czasie powstaje pierwsza cegielnia, działająca do dnia dzisiejszego.
1915.07.19. Po przegranej bitwie z Austriakami Rosjanie ostatecznie po przeszło stu latach opuszczają Kraśnik. W tym roku miasto otrzymuje połączenie kolejowe z Lublinem i Rozwadowem.
1915-1918 W latach okupacji austro-węgierskiej powiat janowski, a wraz z nim okręg kraśnicki pozostają w składzie utworzonego Cesarskiego i Królewskiego Generalnego Gubernatorstwa Wojskowego z siedzibą w Lublinie.
1917 Ukonstytuowała się pierwsza Miejska Rada Narodowa. Zainstalowano oświetlenie elektryczne ulic.
1918 Utworzono Gimnazjum w Kraśniku.
1918.11.03. Kraśnik ponownie otrzymuje prawa miejskie.
1922 W mieście na stałe stacjonuje 24 Pułk Ułanów.
1936 Miasto ma 43,1 km² powierzchni i 12 923 mieszkańców.
1937 Kraśnik włączono do Centralnego Okręgu Przemysłowego.
1939.09.15. Kraśnik zostaje zajęty przez wojska niemieckie; w późniejszym okresie obok osiedla fabrycznego powstaje obóz koncentracyjny będący oddziałem obozu na Majdanku; zginęło tu ok. 8 tys. więźniów, głównie pochodzenia żydowskiego.
1939-1942 W pierwszych latach okupacji niemieckiej Kraśnik wchodzi w skład Dystryktu Lubelskiego. Decyzją Gubernatora Lubelskiego dr. Emila Zörnera z dnia 6 października 1942 r. utworzone zostaje „Starostwo Kraśnickie„. W końcu tego roku okupant ze względów bezpieczeństwa przenosi do Kraśnika siedzibę powiatu janowskiego. W ten sposób powstaje powiat kraśnicki, który pod władzą okupanta działał do końca lipca 1944.
jesień 1942

W Budzyniu pod Kraśnikiem, gdzie przed wybuchem wojny w ramach COP-u zaczęto budować fabrykę amunicji, Niemcy zlokalizowali filię wytwórni samolotów Heinkla, w której zatrudniano żydowskich więźniów z obozu pracy utworzonego jesienią 1942 r.

22 października 1943 r. zapadła decyzja o przekształceniu obozu w Budzyniu w obóz koncentracyjny podporządkowany Majdankowi.

1939-1944 W czasie wojny Kraśnik był ważnym ośrodkiem ruchu oporu; w mieście i okolicy działały oddziały partyzanckie AK (Armii Krajowej), AL. (Armii Ludowej ), NSZ (Narodowych Sił Zbrojnych). Chlubnie zapisał się w historii 24 Pułk Ułanów.
1944.07.28. Koniec okupacji niemieckiej.
1945 Po wyzwoleniu obszar powiatu kraśnickiego liczył 1784 km² i 138 087 mieszkańców. W jego skład wchodziły 2 miasta (Janów Lubelski i Kraśnik), 15 gmin wiejskich i 222 gromady. Pierwszym starostą powiatowym po II wojnie światowej został Jan Pytel.
1948 Na bazie powstającej przed wojną Fabryki Amunicji Dąbrowa-Bór utworzono Kraśnicką Fabrykę Wyrobów Metalowych (obecna Fabryka Łożysk Tocznych-Kraśnik S.A.). Rozbudowano osiedle robotnicze nadając mu nazwę Kraśnik Fabryczny.
1950 Utworzono Zasadniczą Szkołę Metalową i Technikum Mechaniczne nr 1.
1953 Uruchomiono szpital w Dzielnicy Fabrycznej.
1954.01.01. Kraśnik Fabryczny otrzymał prawa miejskie. W tym roku powstało Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Reja w Kraśniku Fabrycznym.
1956 Powstał powiat Janów Lubelski. Wskutek zmian część powiatu kraśnickiego weszła w skład innych powiatów.
1958 Rozpoczęto budowę dzielnicy mieszkaniowej Koszary.
1960 Zorganizowano Zasadniczą Szkołę Zawodową.
1966 Obszar powiatu obejmował 1244 km². W jego składzie znalazły się 2 miasta  (Kraśnik i Kraśnik Fabryczny) i 23 gromady wiejskie. Powiat zamieszkiwało wówczas 109 729 osób.
1969 Przekazano do użytku szpital.
1972-1973 Po reformach przeprowadzonych w tych latach w składzie powiatu działało nadal 2 miasta i 11 gmin wiejskich.
1975 W czerwcu tego roku weszła w życie reforma administracyjna, na mocy której powstał dwustopniowy szczebel zarządzania w terenie gmina-województwo. Powiat kraśnicki został zlikwidowany. 1 października tego roku Kraśnik i Kraśnik Fabryczny połączono w jedno miasto.
1999.01.01. Decyzją władz III Rzeczypospolitej powiat kraśnicki został przywrócony do życia ponownie. Obecnie jego obszar liczy 1005 km², obejmuje 10 gmin zamieszkałych przez 105 340 osób.
logo Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji

Informacja o dofinansowaniu ze środków Ministra Administracji i Cyfryzacji

Projekt "Budowa serwisu internetowego Powiatu Kraśnickiego" współfinansowany przez Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji w ramach konkursu: Dofinansowanie budowy lub dostosowania stron internetowych podmiotów realizujących zadania publiczne do potrzeb osób niepełnosprawnych.